Đọc trên màn hình có một lợi thế lớn là tra từ chỉ mất một chạm, và đó cũng chính là cái bẫy của nó. Khi việc tra quá dễ, bạn tra liên tục, và mỗi lần tra là một lần mạch đọc bị cắt. Kết quả là bạn hiểu từng câu nhưng không bao giờ xây được khả năng theo dõi một mạch dài.
- Quy tắc ba giây: nếu thiếu từ đó mà vẫn hiểu được đoạn thì đi tiếp, không tra.
- Tra ngay chỉ dành cho từ chặn hiểu, tức là thiếu nó thì cả đoạn mất nghĩa.
- Gom từ để tra sau hiệu quả hơn tra ngay, vì nó không cắt mạch đọc.
- Chỉ đưa vào bộ ôn những từ đã gặp lại từ hai lần trở lên.
Ba cách xử lý một từ lạ
Ba cách dưới đây dùng cho ba tình huống khác nhau, và biết chọn cách nào là kỹ năng đọc quan trọng bậc nhất. Nguyên tắc quyết định rất nhanh: hỏi mình thiếu từ này thì có hiểu được đoạn không. Nếu có thì đi tiếp; nếu không thì mới dừng.
Gom từ để tra sau
Cách hiệu quả nhất là đánh dấu trong lúc đọc rồi xử lý cả loạt vào cuối buổi. Làm vậy bạn giữ được mạch đọc, và khi tra cả loạt bạn còn thấy được từ nào xuất hiện nhiều lần — thông tin mà cách tra rải rác không cho. Cuối buổi, nhìn danh sách và chỉ giữ lại những từ đã gặp từ hai lần trở lên; số còn lại cứ để trôi qua, nếu chúng quan trọng thì sẽ quay lại. Bộ lọc này giữ cho bộ ôn của bạn không phình lên tới mức không ôn xuể, vốn là nguyên nhân phổ biến khiến người ta bỏ cả bộ thẻ.
Bốn thói quen giữ tốc độ đọc
Bốn thói quen dưới đây cùng phục vụ một mục tiêu: giữ cho việc đọc là đọc chứ không thành dịch. Thói quen thứ ba khó nhất với người mới nhưng đáng rèn, vì khả năng chịu được sự mơ hồ chính là điều phân biệt người đọc được với người mắc kẹt.
Sai lầm thường gặp
- Tra mọi từ lạ vì việc tra chỉ mất một chạm, rồi đọc cả buổi được hai trang.
- Đưa mọi từ đã tra vào bộ ôn, khiến bộ phình lên rồi bỏ cả bộ sau vài tuần.
- Đọc mỗi lần năm phút, nên không bao giờ vào được mạch.
Câu hỏi thường gặp
Không tra thì làm sao biết mình hiểu đúng?
Cuối chương hãy tự tóm tắt nội dung; nếu tóm được thì bạn đã hiểu đủ. Sai lệch ở vài từ lẻ không ảnh hưởng nhiều, và chúng sẽ được chỉnh dần khi bạn gặp lại từ đó trong các ngữ cảnh khác.
Từ điển song ngữ hay đơn ngữ tốt hơn?
Song ngữ nhanh hơn ở giai đoạn đầu, đơn ngữ tốt hơn từ giai đoạn giữa vì nó dạy bạn cách diễn đạt lại và giữ bạn trong ngôn ngữ đích. Nhiều người dùng cả hai tùy tình huống.
Đọc trên điện thoại có kém hơn không?
Vấn đề không phải màn hình mà là các thứ gây gián đoạn trên cùng thiết bị đó. Nếu đọc trên điện thoại thì hãy tắt thông báo trong khoảng thời gian đọc.
Bao nhiêu từ lạ mỗi trang là chấp nhận được?
Với việc đọc nhiều để xây tốc độ thì rất ít, khoảng vài từ mỗi trang. Nếu nhiều hơn hẳn thì cuốn sách đó nên dành cho việc đọc kỹ có tra cứu, không phải cho việc đọc liền mạch.